Sáng 16-1, tại Hà Nội, Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông quân đội (Viettel) chính thức khởi công xây dựng nhà máy chế tạo chip bán dẫn đầu tiên tại Việt Nam.

Đây là dấu mốc quan trọng, lần đầu tiên Việt Nam hình thành năng lực chế tạo chip bán dẫn trong nước, tạo nền tảng cho mục tiêu từng bước làm chủ công nghệ lõi và phát triển bền vững nền kinh tế số.

Tham dự lễ khởi công có Tổng Bí thư Tô Lâm; Thủ tướng Phạm Minh Chính; các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị; lãnh đạo các bộ, ban, ngành Trung ương, địa phương; các tổ chức, doanh nghiệp và đối tác trong nước, quốc tế.

Nhà máy chip bán dẫn Viettel được xây dựng tại Khu Công nghệ cao Hòa Lạc (Hà Nội), trên diện tích 27ha, với định hướng trở thành hạ tầng quốc gia phục vụ nghiên cứu, thiết kế, thử nghiệm và sản xuất chip bán dẫn. Khi đi vào hoạt động, nhà máy có công suất từ 3.000 - 4.000 đĩa bán dẫn mỗi tháng, tương ứng quy mô tối thiểu của một dây chuyền chế tạo chip hoàn chỉnh, với sản lượng khoảng 100 triệu chip mỗi năm.

Sản phẩm của nhà máy phục vụ các lĩnh vực then chốt như viễn thông, công nghiệp, giao thông thông minh, y tế và hạ tầng số, đáp ứng nhu cầu ngày càng gia tăng của quá trình chuyển đổi số tại Việt Nam.

Dự án được triển khai trong giai đoạn 2026-2030, với lộ trình từ xây dựng nhà máy, tiếp nhận công nghệ đến hoàn thiện quy trình và nâng cao hiệu quả vận hành. Về dài hạn, nhà máy tại Hòa Lạc được quy hoạch để có thể mở rộng quy mô, tạo nền tảng cho Việt Nam từng bước tiếp cận các công nghệ bán dẫn tiên tiến hơn. Việc Viettel khởi công nhà máy chế tạo chip bán dẫn công nghệ cao là cột mốc quan trọng trong hành trình xây dựng năng lực công nghệ của Việt Nam, góp phần hiện thực hóa mục tiêu “Tự chủ công nghệ, vững bền tương lai”.

Phát biểu tại lễ khởi công, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, việc khởi công nhà máy chế tạo chip bán dẫn công nghệ cao đầu tiên của Việt Nam là sự kiện có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây là bước đi chiến lược nhằm hiện thực hóa Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn quốc gia, tạo nền tảng để Việt Nam từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Theo Thủ tướng Phạm Minh Chính, sự xuất hiện của nhà máy sẽ góp phần hoàn thiện hệ sinh thái bán dẫn trong nước, tạo điều kiện để các doanh nghiệp thiết kế chip, các công ty khởi nghiệp công nghệ và các cơ sở đào tạo - nghiên cứu rút ngắn chu kỳ thử nghiệm, nhanh chóng hoàn thiện sản phẩm và đưa công nghệ vào ứng dụng thực tiễn.

Nhà máy cũng được kỳ vọng trở thành trung tâm đào tạo thực hành cho nguồn nhân lực bán dẫn, gắn đào tạo với môi trường sản xuất thực tế. Thông qua đó, Việt Nam hướng tới mục tiêu đào tạo hàng chục nghìn kỹ sư bán dẫn trong những năm tới, đáp ứng nhu cầu ngày càng lớn của ngành công nghiệp này.

“Với tinh thần tự chủ chiến lược, tự tin - tự lực - tự cường và quyết tâm cao của cả hệ thống chính trị, chúng ta tin tưởng, Nhà máy chế tạo chip bán dẫn công nghệ cao đầu tiên của Việt Nam sẽ đóng góp quan trọng cho sự phát triển của ngành công nghiệp chip bán dẫn quốc gia, khẳng định bước tiến vượt bậc về làm chủ công nghệ lõi, nâng cao tiềm lực quốc gia, tạo nền tảng vững chắc cho kỷ nguyên mới của đất nước”, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh.

Phát biểu tại buổi lễ, Trung tướng Tào Đức Thắng, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Viettel khẳng định, với vai trò được giao, Viettel tập trung xây dựng năng lực làm chủ công nghệ chế tạo chip, qua đó góp phần hình thành nền tảng lâu dài cho sự phát triển của các ngành công nghiệp công nghệ cao trong nước.

Trong chuỗi giá trị sản xuất chip bán dẫn hiện đại, một sản phẩm chip hoàn chỉnh phải trải qua sáu công đoạn chính gồm: định nghĩa sản phẩm, thiết kế hệ thống, thiết kế chi tiết, chế tạo chip, đóng gói - đo kiểm và tích hợp - thử nghiệm. Thời gian qua, Việt Nam đã từng bước tham gia vào năm công đoạn của chuỗi giá trị này; riêng công đoạn chế tạo chip - khâu phức tạp và then chốt nhất hiện chưa thể thực hiện trong nước. Việc xây dựng nhà máy chế tạo chip bán dẫn sẽ giúp hoàn thiện và khép kín toàn bộ quy trình sản xuất chip ngay tại Việt Nam.

Trung tướng Tào Đức Thắng cho biết, Viettel bắt đầu bước vào lĩnh vực bán dẫn từ năm 2017 và tập trung nghiên cứu, thiết kế chip từ năm 2019. Sau hơn 6 năm, Viettel đã đạt được một số kết quả ban đầu như: thiết kế thành công các dòng chip cho 5G, chip chuyên dụng cho vũ khí trang bị; từng bước làm chủ quá trình thiết kế chip; công bố nhiều bài báo khoa học tại các hội nghị, diễn đàn quốc tế uy tín. Do bối cảnh trong nước chưa có nhà máy nên việc sản xuất các dòng chip thời gian qua được Viettel đặt hàng từ các nhà máy tại nước ngoài.

Để thực hiện Đề án Chính phủ và Bộ Quốc phòng giao, thời gian qua, Viettel đã chủ động xúc tiến gặp gỡ các hiệp hội bán dẫn, tập đoàn, doanh nghiệp lớn đến từ các cường quốc về công nghệ bán dẫn như Mỹ, Đài Loan (Trung Quốc), Nhật Bản và một số nước châu Âu... để tìm hiểu về các vấn đề cốt lõi trong việc xây dựng nhà máy chip bán dẫn như lựa chọn công nghệ, mô hình và cách thức vận hành, quản trị…

Về nguồn nhân lực, Viettel đã hình thành lực lượng hàng nghìn kỹ sư có năng lực, chuyên môn cao; tuyển chọn được hơn 50 nhân sự chất lượng cao với trên 70% cán bộ có trình độ tiến sĩ, trong đó có nhiều chuyên gia đang làm việc tại các cơ sở bán dẫn tiên tiến trên thế giới, đồng thời đẩy mạnh các chương trình đào tạo ở cả trong và ngoài nước, thường xuyên cử cán bộ đi thực tế tại các nhà máy bán dẫn trên thế giới.

Trung tướng Tào Đức Thắng khẳng định, ngay sau lễ khởi công, Viettel sẽ bắt tay ngay vào triển khai dự án với mục tiêu đặt ra là đến hết năm 2027 hoàn thành đầu tư xây dựng, nhận chuyển giao công nghệ và bắt đầu sản xuất thử nghiệm. Giai đoạn từ năm 2028 đến 2030 sẽ hoàn thiện, tối ưu quy trình, nâng cao hiệu suất dây chuyền theo các tiêu chuẩn của ngành, từ đó làm cơ sở để nghiên cứu công nghệ chế tạo chip ở tiến trình hiện đại hơn.